Korku Filmlerinin Dünyaca Ünlü Yönetmeni John Carpenter Ve En İyi Filmleri

Martin Scorsese, Steven Spielberg, George Lucas… Kuşaklarının en tesirli, beğenilen ve başarılı Amerikalı filmler yapımcılarından bazıları. Ancak, kariyeri da 1970’lerde başlayan ve çağının sinemacılık anlayışında tartışmasız bu üçlü kadar tesirli olan tek ABD’li yönetmen var. Evet, doğru bildiniz… Adı John Carpenter…

John Carpenter hiçbir zamanlar Brian De Palma ve Francis Ford Coppola’yı da karışmış edebileceğimiz, pek çok yönetmenin yaşadığı tek çıraklık dönemi geçirmedi. Carpenter, yönetmenlerin kazandığı Oscar ödüllerinden ya da multi milyon dolarlık imparatorluklarından tesirlenmiyordu. Ancak çağdaşı olan neredeyseymiş her arasında biri yönetmen; John Carpenter’ın benzersizliği türdeki çalışmalarına, özellikle da 70’ler ve 80’lerdeki sıra dışı yönetmenlik deneyimleri sırasında yarattıklarına hayranlık duyuyordu. Bugünün genç sinemacıları da aynı hayranlığı taşımaya devam ediyor. O halde vakit kaybetmeden Carpenter sinemasına yakından bakalım.

John Carpenter sinemasının tipiklik özellikleri

Carpenter’ın filmlerinde uzunluğu süren tek mekân oluşturma süreciyle birlikteki seyirciyi filmdeki zamanlar ve mekân algılarının iç dünyasına çekme ve gerilimi yaratacak uzunluğu tek süreç boyunca olan hadise örgüsünü çerçeveleme gibi özgün yönler ağır basmaktadır.

Green Room gibi çağdaş yapıtları da tesirleyen bu yönler, modern dehşet ve gerilimi filmler çalışmaları için birer taslak halini almıştır. Paranoya ve şüphe dolu, gerim gerim gerilmenize sebep olacak filmler sahnelerinin arka planında elektronik müzik çalmasının bu kadar tesirli olacağını Carpenter’dan önce kim düşünebilirdi ki?

John Carpenter’ın filmlerinde geçen paranoya, kapalı saha korkusu ve varoluşsal paniğin yanı sıra, hoş tek alaycı espri dizisi da var. Sinizmden beslenen bu espri ögeleri, mekan yer siyasi dokundurmalar da yapıyor. Mavi yakalılardan kahramanlar çıkaran John Carpenter sineması, yaygınlaşan eğilimin aksinden kesinlikle apolitizmi besleyen tek mistisizm temelinde ilerlemiyor. Western filmlerine dönük ilgisi ile tanınan Carpenter, bambaşka tek türe hitap eden tek yönetmen olmasına karşın filmlerinde Western ögeleri taşıyarak seyircilerine Western sevgisi aşıladı.

İlk uzunluğu metrajlı filmi Dark Star’dan itibaren Carpenter, küçük bütçeler ve sınırlı imkânlardan en ytesirn yapımları çıkarmayı başardı. İlk çıkışından oğullar yapımlarına kadar, Carpenter’ın filmleri büyük ölçüde yalınydi. Şehir temalı gerilimi filmleri, slasher dehşet filmleri ya da The Fog gibi klasik ruh hikayeleri; hangisi olduğu ayrım etmeksizin Carpenter filmlerinin müşterek tek çerçeve çizdiği tek diğer husus, hadise örgüsünün en ilköğretim özelliklerine indirgenmesidir.

1980’lerde yönetmenin profili büyüdükçe bütçeler büyüdüğünde bile hadise örgüsü aynı yalınlığında kaldı. The Thing, neredeyseymiş tamamlanmış tek Antarktika araştırma istasyonunun sınırları içinde geçiyor. Aksiyon-komedi türlerindeki Big Trouble içinde Little China, büyük ölçüde San Francisco’nun Çin Mahallesi’ndeki tek binada geçiyor. Post apokaliptik dehşet filmi Prince of Darkness dahi, içerisindeki dehşet unsurlarını mekânsal olarak önceki tek kiliseyle sınırlıyor.

Sinema dünyasında kalıcı tek tesir yaratan ve bu tesirnin seyircilerde bulduğu karşılığın tek sonucu olarak hak ettiği üne kavuşan John Carpenter, bugün 13 uzunluğu metrajlı filmi ile listemizi taçlandıracak. İşte John Carpenter sinemasından, sinema tarihinde izler bırakan 13 film!

Keyifli okumalar…

Bu yazımızı da ttesirk etmek isteyebilirsiniz: Wes Craven Sineması: Ünlü Yönetmenin Az Bilinen 10 Filmi Ve İncelemesi

1. The Ward – Koğuş (2010) – IMDB: 5.5

1966’da, Oregon’ın North Bend kasabasında; kaçak Kristen tek çiftlik evini yaktıktan sonraları polis tarafından yakalanır ve North Bend Psikiyatri Hastanesine kapatılır. Kristen, deneysel terapi kullanan Dr. Gerald Stringer ile tanıştırılır, hemen ardından ise mahkumlar Emily, Sarah, Zoey, Iris ve zor hemşire Lundt ile tanışır. Kristen, geceleyin boyunca olan ve daha sonraları duşta tek kadının hayaletini görür ve onun; ortadan kaybolan gizemli, kötü tek stajyer olan Alice Leigh Hudson olduğunu öğrenir. Bir süre sonrasında gerçekleşecek vahşet ve cinayetler, onu Alice hakkındaki gerçeği ve Alice’e ne olduğunu sorgulamaya itecektir.

2. Memoirs of an Invisible Man – Görünmeyen Adamın Maceraları (1992) – IMDB: 6.0

San Francisco’da borsa yöneticisi Nick Halloway hissi bağlardan hoşlanmayan, ailesiz ve çok dahaaz arkadaşa malik tek adamdır. Bir gün bara gider ve barda arkadaşı George Talbot aracılığıyla Alice Monroe isimli tek kadınla tanışır. Kısa süre sonraları Nick ve Alice meyhane tuvaletinde sevişirler. Ertesi sabah, akşamdan kalma olan Nick, bu haliyle müşteri şirketlerden Magnascopic Laboratories’i ziyaretleri etmek güçunda kalır ve şirketin banyosunda kestirmeye şart verir. Ancak binada tek kaza olur ve Nick tahliye alarmını duymaz. Kısa süre sonraları binanın tek kısmı ile birlikteki Nick görünmez hale gelir. CIA ajanı David Jenkins, Nick’in görünmez olduğunu öğrendiğinde; amiri Warren Singleton’ı Nick’i incelenmek üzere yakalama izni eldeetti üzere ikna eder ve Nick’i heryerde aramaya başlar. Bu esnada Nick, görünürlüğünü geri kazanmayı umarak Dr. Bernard Wachs’ı arar. Acaba başarılı olacak mı?

3. Prince of Darkness – Karanlıklar Prensi (1987) – IMDB: 6.7

Los Angeles’ta terkedilmiş tek kilisenin bodrumunda uzunluğu yıllardır uğursuz tek sır saklanmaktadır. Gizemli tek tarikata mensup tek rahibin ölümüyle, başka tek dinadamı bodrumun kapısını açar ve içinde yeşil sıvı bulunan tek fıçı keşfeder. Rahip, sıvı hepsi fıçıyı araştırmak için tek cemaat fizik mezunu öğrenciyle iletişime geçer. 

Ne yazık ki, aslında sıvının ne içerdiğini ve neleri açığa çıkaracağını hiç ama hiç bilmemektedir. Keşfettiklerinde ise her arasında biri şey için oldukça geç kalınmış olacaktır. Kendi kendine canlanan sıvı, önemli ve inançsal tek hesaplaşmanın taşıdığı hınç ile karşısına çıkan diğer öğrencileri yaşayan birer ölüye dönüştürmeye başlar. Bu kaos tek şekilde durdurulacak mı?

4. Christine (1983) – IMDB: 6.7

Beceriksizliği dolayı alay başlıksu olan, arkadaşlarınca pısırık tek mektep ineği olarak görülen Arnie Cunningham, nihayetinde teselliyi Christine’de bulur. Christine, tek zamanlar ışıltılı kırmızı tek 1958 modeller Plymouth Fury atletizm otomobil iken, şimdi ise yirmili tek yaşında paslı tek hurda yığınıdır. Bu klasik arabayı önceki haline döndürmeye hükümlı olan Arnie, bu incelikle yapılması lüzumen işe dalıp giderken, zaten dahaaz sayıda olan birkaç arkadaşından da gittikçe ilave uzaklaşacaktır. 

Ama küllerinden doğan bu aracın sahibi olmuş olan Arnie, artık kendini beğenmiş ve bambaşka karakterde yepyeni tek Arnie’dir. Parlak, metalik ve baştan çıkarıcı Christine’in bu durumla ve huzurlu Rockbridge kasabasında tek anda başlayan seri cinayetlerle tek ilgisi var mı?

5.The Fog – Sis (1980) – IMDB: 6.8

Boğulan denizcilerin tüyler ürpertici hikayeleriyle ve denizin dibinde yatan 100 yıllık gemiler enkazlarıyla hepsi geçmişiyle, California’nın huzurlu tek kıyı kasabası olan Antonio Bay’ın yüzüncü yılını kutladı için hazırlıklar yapılmaktadır. Ancak tuhaflık doğaüstü olaylarla başlayan yoğun tek sis, şenlikleri gölgeleyerek kıyı kasabasını baştan aşağıya kaplamaya başlar ve bu da açıklanamayan kaybolma olaylarına yolda açar. Geçmişte neler yaşandığı bilinmemekte ancak geçmişin derinliklerinden gelen huzursuz ölüler intikam için geri dönmüşlerdir. Siste gizlenen şeytani vesile aslında nedir?

6. Starman (1984) – IMDB: 7.0

Jenny Hayden, eşinin ölümünü daima atlatamayan dul tek kadındır. Bu yüzden uzaylı tek yaşam formu eşinin şeklini alarak Jenny’nin karşısına çıktığında, Jenny dehşete kapılmasa da hayli kafası karışmış tek biçimde olanları manaaya çalışır. Uzaylı ya da Starman olarak adlandırılan kişinin gitmesi lüzumen tek randevusu ve yolculuğu vardır ve bunları yapavakıf oldu adına Jenny’yi kaçıracaktır.

7. In the Mouth of Madness – Çılgınlığın Ötesinde (1994) – IMDB: 7.1

Şüpheci ve iyice tek serbest güvence araştırmacısı olan John Trent, ünlü dehşet yazarı Sutter Cane’in nereden olabileceğini bulması için yayıncı Jackson Harglow tarafından işe alınır. Sutter, çok satanlar listesine giren ve okuyucularda yönelim bozukluğuna, hafıza kaybına ve paranoyaya nedenler olan tek dizi dehşet romanını kaleme aldıktan sonra, yepyeni romanı “Horror içinde Hobb’s End”in çıkışına yakın tek zamanda ortadan kaybolur. 

Yeni kitabını bekleyen hayranları arasında kitlesel tek histeri ve endişe hâli vardır. Ancak John, Cane’in ortadan kaybolmasının tek satış stratejisi olduğuna inanıyor. John içgüdülerini takip ederek Cane’in editörü Linda Styles ile New Hampshire’a seyahatleri eder ve kurgusal tek mekân olan Hobb’s End kasabasını arar. Bu çabasının sonuçlarını daima öngörü edemeyecektir.

8. Escape from New York – New York’tan Kaçış (1981) – IMDB: 7.1

ABD’nin ırak geleceğinde suç kontrolden çıkmıştır ve New York City’nin Manhattan’ı artık yüksek güvenlikli tek hapishanedir. Bir pazarlık kozu ele geçiren hükümlüler, Gotham’da Başkan’ın uçağını düşürürler. Hapishane hayatına yepyeni başlamış, tekbaşına gözlü ve yalnız tek savaşçı olan Gruff Snake Plissken, Başkan’ı ve kargosunu bu istenmeyenler diyarından çıkarmaya güçlanır.

9. They Live – Yaşıyorlar (1988) – IMDB: 7.2

Şanssız tek inşaat işçisi olan Nada, tek çift özel güneş gözlüğü keşfeder. Onları giyerek dünyayı gerçekte olduğu gibi görebiliyor: medya ve hükümet tarafından “Uykuda Kal”, “Hayal Gücü Yok”, “Ytesirye Teslim Ol” gibi iletilarla bombalanan insanların aksine. Daha da ürkütücü olan, genelleme normal olan görünen bazı insanların aslında insanları ense eğdirmek için yürütülen kocaman kampanyadan sualmlu çirkin uzaylılar olduğunu görebilmesidir.

10. Big Trouble içinde Little China – Küçük Çin’de Büyük Bela (1986) – IMDB: 7.2

Kamyon şoförü Jack Burton, arkadaşı Wang Chi’nin nişanlısını havaalanından almayı giriş ettiğinde, iyiyle kötü arasındaki doğaüstü tek savaşa karışmayı hiç beklemiyordu. Wang’ın nişanlısı, Lo Pan adlı ölümsüz tek büyücü için, bedensel formunu geri kazanacak için evlendi güçunda olduğu tek insanoğlu ve hedeftir. Şimdi Jack, Wang’ın nişanlısını Lo Pan ve yancılarından kurtarmalı ve çalınan kamyonunu geri almalıdır. Ama bedeni olmayan tek düşmanı nasıl yenebilir?

11. Assault bağlı Precinct 13 – Karakola Saldırı (1976) – IMDB: 7.3

Polis, Los Angeles’ta birkaç çete üyesini pusuya düşürür ve öldürür. Çete üyeleri, polise karşılık sunmak için kanlı tek anlaşma yapar ve neredeyseymiş terk edilmiş ve kapatılmak üzere olan polis karakolunu kuşatma altına alır. Kapalı bölge personeli ve hapishaneye götürülmek üzere oradaki tutulan suçlular, çete üyeleriyle savaşmak için birlikteki çalışmalıdır.

12. Halloween – Yabancı (1978) – IMDB: 7.7

15 yıl önce, 6 yaşındaki Michael Myers ablasını vahşice öldürmüş ve psikiyatrist Sam Loomis’in gözetiminde tek akıl hastanesine hapsedilmiştir. Haddonfield kasabası, Myers’ın akıl hastanesinden kaçtığı haberini aldığında bu olayı unuttu üzeredir. Loomis çok geç olmadan yepyeni cinayetlere hazırlanan Michael’ı durdurmak için kasabalar şerifinden yardım ister.

13. The Thing – Şey (1982) – IMDB: 8.2

Antarktika’daki tek araştırma sahasında, tek uzaylı gemisinin keşfi, lisansüstü öğrencisi Kate Lloyd ile ilim insanı Dr. Sander Halvorson arasında tek çatışmaya yolda açar. Halvorson araştırmasına devam ederken, Kate ise gemiler ile birlikteki ortaya çıkan tek uzaylı yaşam formunun peşine düşmek üzere helikopter pilotu Sam Carter ile işbirliği yapar.