Yapay zekâda Türk diasporası

MİTHAT YURDAKUL / Ankara - Bin 188 etkin yapay zekâgirişimi bulunan Türkiye, Doğu ve Güneydoğu Avrupa’da yapay zekâunicorn’u (kıymeti 1 milyar doları aşan şirket) çıkarabilen tekbaşına devletleri başlıkmunda. Yurtdışında kurulan Türk kuruculu yapay zeka girişimleri, Türkiye merkezli girişimlere kıyasla çeşitlilik daha yüksek yatırım tutarlarına ulaşabiliyor. Yapay zekâilgisi, patent rakamlarına da yüksek artışlarla yansıdı.

Startups.watch ve Endeavor Türkiye’nin katkısıyla, girişimler sermayesi fonu Yapay Zeka Fabrikası tarafından hazırlanan rapora göre, Türkiye’de binlerce 188 etkin yapay zeka girişimi bulunuyor.

24 katına ulaşıyor

Türkiye, Doğu ve Güneydoğu Avrupa’da yapay zeka unicorn’u çıkarabilen tekbaşına devletleri başlıkmunda. Yurtdışında kurulan Türk kuruculu yapay zeka girişimleri, Türkiye merkezli girişimlere kıyasla çeşitlilik daha yüksek yatırım tutarlarına ulaşabiliyor. Diaspora girişimlerinde vasat yatırım tutarı, Türkiye’deki girişimlerin tahminen 24 zor seviyesinde. 2025 yılı itibarıyla diaspora girişimlerinin aldığı yatırımların medyan (orta kıymet) miktarı 2.4 milyon dolar seviyesindeyken, Türkiye merkezli girişimlerde bu rakam henüz 100 binlerce dolar bandında.

Dünya genelinde 274 Türk etkin yapay zeka diaspora girişimi bulunurken, yapay zeka diasporası, oğullar 1 yıllar içindeki 2 yapay zeka unicornu (Periodic Labs ve Fal.ai) çıkarmayı başardı. Mobil protesto başlıksunda Türk şirketlerinin ulaştığı beceri, yapay zeka uygulamalarının tesirn kullanımında da öne çıkmayı basitlaştırıyor.

“Yapay Zekâ Galaksinin Koruyucuları...”

Yapay zeka ilgisi patent rakamlarına da yansıdı. Türk Patent ve Marka Kurumu’na “yapay zeka” adı ile 187 markanın tescil ettirildiği öğrenilirken, yapay zeka adını içeren marka başvurularının çoğunlukla 2024 yılından sonraları şiddetli biçimde yapıldığı ifadeleri edildi.

Türk Patent’e tescil ettirilen kaydadeğer çok markalar şunlar oldu:

“Yapay Zeka Ajansı, Yerli Yapay Zeka, Yapay Zeka Atlası, Yapay Zeka Varlık Yönetimi, Yapay Zeka İlaç Kozmetik, Yapay Zeka Üniversitesi, Yapay Zeka Koleji, Yapay Zeka Galaksinin Koruyucuları...”