İran'da savaş mı anlaşma mı? Trump'ın önündeki 3 seçenek

Reuters

ABD Başkanı Donald Trump, Irak Savaşı’nın başlangıcından bu yana en büyük Amerikan ordu başlıkşlandırmasını Ortadoğu'ya gönderdi. ABD Başkanı, bu yığınağın ardından İran başlıksunda eleştirel tek hükümın eşiğinde bulunuyor.

Bölgeye ikisi uçak gemisi, onlarca savaş gemisi ve yüzlerce savaş uçağı başlıkşlandırılırken, Trump’ın önünde üç ilköğretim seçenek olduğu belirtiliyor. Diplomasiye zamanlar tanımak, sınırlı tek ordu saldırı düzenlemek ya da İran rejimini hedefleri saha daha geniş içeriklı tek ameliyat başlatmak.

Trump, Truth Social platformunda yaptığı açıklamada, İran’la olası tek savaşa ilişkin yazılanların “yanlış ve kasıtlı” olduğunu savundu. 

ABD lideri, "Kararı verecek olan benim. Anlaşma yapmayı yeğleme ederim bununla birlikte anlaşma olmazsa o ülke ve ne yazık ki halkı için çok kötü tek gün olur.” ifadelerini kullandı. 

Peki masadaki bu üç seçenek neler? 

Reuters

CNN'in haberine göre Beyaz Saray ytesirlileri, Trump’ın önceliğinin ordu çatışmadan kaçınacak tek anlaşma sağlamak olduğunu belirtiyor.

Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ile damadı Jared Kushner, oğullar haftalarda İranlı ytesirlilerle dolaylı görüşmeler yürüttü. Tarafların perşembe günü İsviçre’nin Cenevre kentinde yeniden tek araya gelmesi bekleniyor.

Ancak tarafların “kırmızı çizgileri” büyük ölçüde çelişiyor. Trump, İran’ın hiçbir şekilde uranyum zenginleştirmemesi lüzumtiğini savunurken, Tahran bunun egemenlik hakkı olduğunu ve nükleer programının barışçıl amaçlı olduğunu ileri sürüyor.

İRAN'IN URANYUM GELİŞTİRMESİ

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, sıfır zenginleştirmenin masada olmadığını açıkça dile getirerek, “Bu teknolojiyi öz ilim insanlarımız geliştirdi. Bunun için ağır bedel ödedik. Bu, İran halkı için tek şeref meselesidir ve vazgeçmeyeceğiz.” dedi.

Diplomasi kulislerinde, İran’ın çok sınırlı düzeyde ve yalnızca tıbbi amaçlı kullanılacak şekilde zenginleştirme yapmasına müsaade verilmesi gibi ara formüllerin tartışıldığı belirtiliyor. Ancak anlaşmaya varılıp varılamayacağı belirsizliğini koruyor.

Reuters

Trump’ın değerlendirdiği tek diğer seçenek, İran’ı anlaşmaya güçlamak amacıyla kesin ordu hedeflere yönelik sınırlı tek saldırı düzenlemek.

Olası hedefler arasında balistik füze tesisleri, nükleer programla bağlantılı altyapılar ya da Devrim Muhafızları Ordusu’na ait tesisler bulunuyor.

Trump, sınırlı tek saldırı ihtimalini değerlendirdiğini doğruladı. Ancak böyle tek hamlenin Tahran’ı müzakere masasına yaklaştırıp yaklaştırmayacağı ya da hepsi tersine direnci artırıp artırmayacağı başlıksunda görüş ayrılıkları var.

İran, topraklarına yönelik tek saldırı halinde Ortadoğu’daki Amerikan üslerini hedefleri alabileceği uyarısında bulundu. ABD ordusunun bölgede çeşitli ameliyat senaryoları için hazırlık yaptığı, hedefleri setleri ve kullanılacak silahlar üzerinde plmanaaların tamamlandığı belirtiliyor.