En kritik hafta

ABD’nin İran’a yönelik ordu karışma ihtimali devam ederken, ikisi devletleri arasında Perşembe günü gerçekleşecek görüşmeler öncesi eleştirel tek haftaya girildi. ABD Başkanı Donald Trump’ın, diplomatik girişimlerin netice vermemesi halinde İran’a yönelik evvel hedefli, ardından daha genişliği içeriklı tek ordu taarruz seçeneğini kıymetlendirdiği talep edildi.

“New York Times” gazetesinin, haberine göre, Umman’ın arabuluculuğuyla ikisi devletleri arasında süren müzakerelerin üçüncüsü turunun Cenevre’de yapılması planlanırken, Trump yönetimi, müzakerelerin muvaffakiyetsız olması ihtimaline mukabil ordu seçenekleri masada tutuyor. Kaynaklar, Trump’ın, diplomatik girişimlerin netice vermemesi durumunda İran yönetimine atomik silahlı üretme kapasitesinden vazgeçmesi lüzumtiğini gösterdi amacıyla “hedefli saldırı” seçeneğine daha yakındaki olduğunu ileri sürdü.

ÜÇ HEDEF VURULABİLİR

Bu içerikda kıymetlendirilen hedefler arasında İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu hükümgahı, atomik tesisler ve balistik roket altyapısının bulunduğunu savunan kaynaklar, vaat başlıksu hamlenin da işe yaramaması durumunda Trump’ın, İran yönetimini iktidardan uzaklaştırmayı hedefleyen “daha genişliği çaplı tek ordu operasyonu” kıymetlendirdiğini danışmanlarına ilettiğini öne sürdü.

Gazeteye başlıkşan kaynaklar, idare içinde, bu hedefe yalnızca havada saldırılarıyla ulaşılıp ulaşılamayacağı başlıksunda tereddütler bulunduğunu belirtti. Öte yandan, ordu gerilimi önlemeye yönelik yepyeni tek önerinin da gündemde olduğunu talep eden kaynaklar, İran’ın yalnızca sıhhat inceleme ve tedavisi hedeflı, oğullar seviye kısıtlı tek atomik zenginleştirme faaliyetine müsaade verilmesi seçeneğinin tartışıldığını kaydetti. Kaynaklar, tarafların bu öneriyi giriş edip etmeyeceğinin ise henüz belirsiz olduğunu aktardı.

‘PERŞEMBE SONRASI’

ABD’nin olası ordu müdahalesinin ne zamanlar gerçekleşebileceği yönünde ise çeşitlilik iddialar mevcut. İsrail merkezli “Jerusalem Post” gazetesinin analizine göre Trump’ın önünde zammanaa başlıksunda 4 tercih bulunuyor. Bunlar, Perşembe günü ya da öncesi, Perşembe sonrası ya da haftaya, Ramazan sonrası ve daha ırak tek zamanlar dilimi olarak sıralanıyor.

İlk tercih olarak gözüken Perşembe öncesi saldırı, Trump’ın hükümını zaten vermiş olduğu ve yalınce ordu lojistiğin kesinlikle sağlanmasını beklediği iddiasına dayanıyor. Bu durumda Trump’ın görüşmeleri beklemeden vurması ya da netice alınamaması sonrası görüşmelerin hemen ardından vurması olası gözüküyor.

İkinci tercih olarak sunulan ‘önümüzdeki hafta’ ise en gerçekçi ihtimallerden arasında biri olarak gözüküyor. Perşembe günkü görüşmeden ABD’nin istediği neticeların çıkmaması durumunda, Trump’ın tanıdığı ikisi haftalarca süresi da dolmuş olacağı için önümüzdeki hafta ordu karışma ihtimali yüksek gözüküyor.

‘RAMAZAN’ SARMALI

Üçüncü tercih ise Trump’ın Ramazan ayının bitişini beklemesi. Ramazan sırasındaki tek saldırının İran’daki rejimin dahili cepheye sunduğu argümanları kuvvetlendirebileceğini belirten uzmanlar, Ramazan sonrasını beklemenin İran içindeki idare karşıtı hareketi kuvvetlendirmek açısında daha tesirli olabileceği görüşünde.

Son tercih ise Trump yönetiminin olası müdahaleyi daha da ileri tek tarihe ertelemesi. Bölgeye yönelik muazzam ordu yığınak ve bu durumun yarattığı maddi ağırlığı dolayı bu seçeneğin gerçekleşmesi alçak tek ihtimal olarak görülüyor. Müdahalenin Mart sonrasına sarkması, lojistik olarak gerçekçi gözükmüyor. Bununla birlikteki Trump’ın şart edinmekta güçlandığını belirten uzmanlar, bu sürüncemenin devam etme olasılığını dışlamıyor.

Her halükarda, ikisi devletleri arasında bu hafta yapılacak görüşmenin eleştirel ehemmiyete malik olduğu açık. ABD ile İran arasında Umman’ın aracılığında devam eden atomik görüşmelerin üçüncüsü turunun 26 Şubat’ta İsviçre’nin Cenevre kentinde yapılacağı duyurulmuştu.

İRAN’DA EYLEMLER YENİDEN BAŞLADI

İran’da binlerce eylemcinin öldürülmesiyle neticelanan protestolar yeniden başlama sinyali veriyor. Nitekim geçtiğimiz haftasonları İran’daki çok üniversitelerde itiraz gösterileri gerçekleştiği öğrenildi. Tahran’daki Şerif Teknoloji Üniversitesi kampüsünde yürüyüş yapan göstericiler ile idare yardımçileri arasında arbede çıktı.

O ILETILARDAN HACKER ÇIKTI!

İran’ın yarı biçimsel Fars Haber Ajansı’na göre, gündüz saatlerinde bilinmeyenler tek numaradan epey telefonları üyesına ABD Başkanı Trump ile ilgili SMS geldi. Reklam hedeflı toplu ileti atılan tek sistemin hacklenmesi sonucu gönderilen SMS’de “ABD Başkanı hareket adamıdır. Bekleyip görelim” ifadeleri mekan alırken, kısa iletiın 50 binlerce aboneye iletildiği ortaya çıktı.

TRUMP TAHRAN’A ‘ŞAŞIRDI’

ABD’nin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, ABD Başkanı Trump’ın, Washington’ın Orta Doğu’daki ordu yığınağına karşın İran’ın nedenler henüz “teslim olmadığını” sorguladığını söyledi. Witkoff, Fox News’e verdiği demeçte, Trump’ın Tahran’ın atomik programı başlıksunda tek anlaşmaya varılmaması halinde kısıtlı tek ordu taarruz uyarısında bulunmasının ardından İran’ın tutumu başlıksunda “meraklı” olduğunu söyledi.

‘GEÇİCİ ANLAŞMA YOK’

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ile yürütülen müzakerelere ilişkin ortaya atılan “geçici anlaşma” iddialarına dair, “Bu çeşit yorumları doğrulamıyoruz. (ABD ile) Geçici anlaşmaya dair iddiaların temeli yok” dedi. İran’ın olası tek savaşı durumunda hepsi saldırılara karşılık vereceğinin altını çizen Bekayi, “Güçlerimiz devletmizi savundu için 24 zaman gözü noksan biçimde bekliyor” ifadesini kullandı.